Bu dokümanda ne var? Velinin tutumu, öğrencinin sınava hazırlanma sürecini ve kendine güvenini doğrudan etkiler. Bu doküman, baskı, kıyaslama, ödül-ceza ve sürekli net sorma gibi yaygın davranışların yerine konabilecek destekleyici veli davranışlarını ve ergenlik dönemindeki bir gençle iletişim önerilerini bir araya getiriyor.
Yerine Ne Koyabiliriz?
Kaçınılması gereken davranış | Destekleyici alternatif |
|---|---|
Baskı: "Bütün geleceğin bu sınava bağlı." | Gerçekçi çerçeve: "Bu önemli bir sınav, elinden geleni yapman yeterli." |
Kıyaslama: "Komşunun oğlu tıp kazandı." | Kendi gelişimi: "Geçen aya göre AYT'de daha az konu eksiğin var." |
Sonuca bağlı ödül-ceza: "Kazanırsan araba alırım." | Çabayı tanıma: Düzenli çalışmayı ve sorumluluk almayı takdir etmek |
Sürekli net sorma | Süreci sorma: "Bu hafta nasıl geçti, neye ihtiyacın var?" |
Kardeş ya da arkadaş karşılaştırması | Her gencin ilgi, hız ve hedeflerinin farklı olduğunu kabul etmek |
Bölüm ve meslek kararını gencin yerine vermek | Bilgi sağlamak, birlikte düşünmek, kararı gence bırakmak |
Ergenlik Dönemindeki Bir Gençle İletişim
- Özerkliğe saygı: Lise öğrencisi kendi kararlarını vermek ister. Planını kendisinin yapmasına alan tanımak sorumluluk duygusunu güçlendirir.
- Dinlemek: Hemen öğüt vermek yerine sonuna kadar dinlemek.
- Ben dili: "Sen hiç çalışmıyorsun" yerine "Çalışma saatlerinin kaydığını görünce endişeleniyorum" demek.
- Zamanlama: Ders konuşmalarını yemek masasına ve yorgun anlara taşımamak.
- Tutarlılık: Ev içindeki beklentileri anne ve baba olarak birlikte belirlemek.
Duygusal Destek
- Gencin sınav sonucundan bağımsız olarak sevildiğini ve değerli olduğunu hissetmesi.
- Zor bir günden sonra yalnızca yanında olmak, çözüm önermek zorunda olmamak.
- Velinin kendi beklentilerini gözden geçirmesi: Bu hedef gencin mi, benim mi?
- Akraba ve çevreden gelen soruların gence baskı olarak yansımasını sınırlamak.
Ne Zaman Destek İstemeli?
- Ev içinde ders ve sınav nedeniyle sık çatışma yaşanıyorsa.
- Genç, aileyle ders ya da gelecek konusunu konuşmaktan tamamen kaçınıyorsa.
- Veli kendi kaygısını yönetmekte zorlanıyorsa.
- Bu durumlarda rehberlik servisiyle görüşmek hem öğrenciye hem veliye yardımcı olur.
Sık Yapılan Hatalar
Sık yapılan hata | Bunun yerine |
|---|---|
Başarıyı yalnızca puanla tanımlamak | Çabayı, düzeni ve gelişimi de görmek |
Her konuşmayı sınava bağlamak | Sınav dışında da paylaşılan alanlar bırakmak |
Başkalarının yanında netleri paylaşmak | Sonuçları aile içinde ve gencin izniyle konuşmak |
Meslek kararını genç adına vermek | Kararı birlikte düşünmek ve gence bırakmak |
Rota'dan Not
Rota'da velilerimizi sürecin en önemli paydaşlarından biri olarak görüyoruz. Evdeki destekleyici tutumun öğrencinin kurs içindeki performansına da yansıdığını gözlemliyoruz. Veli olarak zorlandığınız noktalarda rehberlik servisimiz size de destek olmaya hazırdır.
İletişim
Bu dokümanla ilgili sorularınız ya da çocuğunuzla ilgili paylaşmak istediğiniz durumlar için Rota Eğitim Kurumları Rehberlik Servisi ile iletişime geçebilirsiniz. Görüşme talebinizi İletişim sayfamızdaki telefon, e-posta ve ön görüşme formu aracılığıyla iletebilir ya da kurumumuza uğrayabilirsiniz.
Rehberlik servisiyle görüşün ↗