Bu dokümanda ne var? Hangi puan türüne hazırlanılacağı, hangi bölümlere ve mesleklere yönelinebileceğini doğrudan belirler. Bu doküman, sayısal, eşit ağırlık, sözel ve dil alanlarının özelliklerini, öğrencinin ilgi ve yeteneklerine göre alan seçimini ve hedef bölüm ile meslek belirlemede velinin rolünü ele alıyor.
Alanların Özellikleri
Alan (puan türü) | Ağırlıklı dersler | Örnek bölümler |
|---|---|---|
Sayısal (SAY) | Matematik, fizik, kimya, biyoloji | Mühendislik, tıp, diş hekimliği, eczacılık, mimarlık, temel bilimler |
Eşit ağırlık (EA) | Matematik, edebiyat, tarih, coğrafya | Hukuk, işletme, iktisat, psikoloji, sınıf öğretmenliği, uluslararası ilişkiler |
Sözel (SÖZ) | Edebiyat, tarih, coğrafya, felsefe grubu, din kültürü | Tarih, Türk dili ve edebiyatı, ilahiyat, gazetecilik, bazı öğretmenlik bölümleri |
Dil (DİL) | Yabancı dil | Yabancı dil öğretmenliği, mütercim-tercümanlık, dil ve edebiyat bölümleri |
Not: Bölümlerin hangi puan türüyle öğrenci aldığı üniversiteden üniversiteye ve yıldan yıla değişebilir. Kesin bilgi her yıl ÖSYM tercih kılavuzunda yer alır.
İlgi ve Yeteneğe Göre Alan Seçimi
- İlgi: Öğrenci hangi derslerde zamanın nasıl geçtiğini fark etmiyor? Hangi konularda kendiliğinden okuyor, araştırıyor?
- Başarı: Hangi derslerde daha başarılı ve bu başarı yıllar içinde süreklilik gösteriyor mu?
- Çalışma tarzı: Sayısal problemlerle uğraşmaktan mı, metinlerle ve fikirlerle çalışmaktan mı keyif alıyor?
- Değerler: İnsanlara yardım etmek, üretmek, araştırmak, yönetmek gibi hangi değerler onun için önemli?
- Alan seçimi tek bir derse göre değil, bu soruların birlikte değerlendirilmesiyle yapılmalıdır.
Meslek Hedefi Belirleme
- Meslekler hakkında bilgi toplamak: Mesleğin günlük işleyişi, çalışma koşulları, eğitim süresi ve iş alanları.
- O meslekte çalışan kişilerle konuşmak ve mümkünse çalışma ortamını gözlemlemek.
- Üniversitelerin tanıtım günlerine ve fuarlarına katılmak.
- Hedefin tek bir bölüme kilitlenmemesi; benzer ilgi alanlarına hitap eden birkaç bölümün birlikte düşünülmesi.
- Okul rehberlik servislerinde uygulanan ilgi ve yetenek envanterleri bu süreçte yardımcı bir bilgi kaynağı olabilir.
Velinin Rolü
- Bilgi sağlayan ve birlikte düşünen taraf olmak; kararı gence bırakmak.
- Kendi gerçekleştiremediği hedefleri ya da yalnızca prestij ve gelir beklentisini gencin hedefi hâline getirmemek.
- Gencin farklı bir alana yönelmesi durumunda bunu dinlemek ve gerekçelerini anlamaya çalışmak.
- Alan değişikliği düşünülüyorsa bunu erken dönemde rehberlik servisiyle konuşmak.
Sık Yapılan Hatalar
Sık yapılan hata | Bunun yerine |
|---|---|
Alanı yalnızca bir dersteki başarıya göre seçmek | İlgi, başarı, çalışma tarzı ve değerleri birlikte değerlendirmek |
Meslek kararını gencin yerine vermek | Bilgi sağlayıp kararı gence bırakmak |
Yalnızca popüler bölümlere odaklanmak | Gencin ilgisine uygun farklı bölümleri de araştırmak |
Alan değişikliğini son yıla bırakmak | Gerekirse bu kararı erken vermek |
Rota'dan Not
Rota rehberlik servisi olarak öğrencilerimizle alan seçimi ve meslek hedefi üzerine bireysel görüşmeler yapıyoruz. Bu görüşmelerde öğrencinin ilgilerini, akademik durumunu ve değerlerini birlikte ele alıyoruz. Velilerimizin de bu sürece katılmasını ve gencin sesini duymasını önemsiyoruz.
İletişim
Bu dokümanla ilgili sorularınız ya da çocuğunuzla ilgili paylaşmak istediğiniz durumlar için Rota Eğitim Kurumları Rehberlik Servisi ile iletişime geçebilirsiniz. Görüşme talebinizi İletişim sayfamızdaki telefon, e-posta ve ön görüşme formu aracılığıyla iletebilir ya da kurumumuza uğrayabilirsiniz.
Rehberlik servisiyle görüşün ↗